🔑 ขั้นตอนหลัก
- ระบายน้ำ → ตากบ่อ → โรยปูนขาว → เติมน้ำ → ฆ่าเชื้อน้ำ → เตรียม plankton → ตรวจค่าน้ำ → ปล่อย PL
- ตากบ่ออย่างน้อย 2–4 สัปดาห์ (สำคัญมาก — ฆ่า EHP สปอร์)
- ห้ามปล่อย PL ถ้าค่าน้ำยังไม่ผ่านมาตรฐาน
📋 ขั้นตอนการเตรียมบ่อ
-
ระบายน้ำให้แห้งสนิท
ปล่อยน้ำออกให้หมด ถ้าดูดไม่ออกใช้ปั๊มช่วย กวาดตะกอนและซากอินทรีย์ออกจากบ่อ ยิ่งสะอาดยิ่งดี
-
ตากบ่าออกแดด 2–4 สัปดาห์
แสงอาทิตย์และความร้อนฆ่า EHP สปอร์, Vibrio, ไวรัส และ pathogen อื่นๆ ในดิน ยิ่งนานยิ่งดี ถ้าเคยมีโรค EHP ควรตาก 4–6 สัปดาห์
-
ไถพลิกดินและโรยปูนขาว CaO
อัตรา 200–500 กก./ไร่ (ถ้าเคยมี EHP ใช้ 500 กก.) ปูนขาว CaO ทำให้ pH ดิน > 12 ฆ่าสปอร์ EHP, Vibrio และ pathogen อื่นๆ ที่ทนต่อการตาก ทิ้งไว้ 1 สัปดาห์
-
เติมน้ำผ่านระบบกรอง
กรองน้ำผ่านผ้ากรอง 80–100 ไมครอน ป้องกันปู กุ้งป่า และสัตว์พาหะ WSSV เข้าบ่อ เติมน้ำให้ได้ระดับ 1.2–1.5 เมตร
-
ฆ่าเชื้อน้ำด้วยคลอรีน
ใส่ Calcium Hypochlorite (คลอรีน) 30 ppm ค้างไว้ 24–48 ชม. จากนั้นสลายฤทธิ์ด้วย Sodium Thiosulfate (Na₂S₂O₃) 15–20 ppm หรือรอให้สลายตามธรรมชาติ 3–5 วัน ตรวจ residual chlorine ให้ = 0 ก่อนขั้นตอนถัดไป
-
โรยปุ๋ยและเตรียม plankton
ใส่ปุ๋ย (urea + สาหร่าย Chlorella หรือ diatom) เพื่อเตรียม phytoplankton bloom ที่ดี ความโปร่งแสงที่ต้องการ 30–40 ซม. สีน้ำ: เขียวอ่อน-น้ำตาล (ดี) ไม่ใช่เขียวเข้มหรือน้ำใส
-
ตรวจค่าน้ำให้ผ่านมาตรฐาน
DO > 5, pH 7.5–8.5, Ammonia < 0.3, Alkalinity > 80, ความโปร่งแสง 30–40 ซม. Vibrio count < 10³ CFU/mL, residual chlorine = 0
-
ทดสอบ Acclimatize PL ก่อนปล่อย
นำน้ำในบ่อใส่ถัง ปล่อย PL 50–100 ตัว ทิ้งไว้ 1 ชม. ถ้ารอดครบปล่อยได้ ถ้าตายควรตรวจหาสาเหตุก่อน
✅ ค่าน้ำที่ต้องผ่านก่อนปล่อย PL
| พารามิเตอร์ | ค่าที่ต้องการ | วิธีแก้ถ้าไม่ผ่าน |
|---|
| DO | > 5 mg/L | เพิ่มใบพัด, ลดปุ๋ย |
| pH | 7.5–8.5 | โรย Ca(OH)₂ ถ้าต่ำ |
| Ammonia (TAN) | < 0.3 mg/L | เปลี่ยนน้ำ, รอให้ plankton ดูดซับ |
| Alkalinity | > 80 mg/L | โรย NaHCO₃ |
| ความโปร่งแสง | 30–45 ซม. | เพิ่มปุ๋ยถ้าใส, ระบายบางส่วนถ้าเขียวมาก |
| Residual Chlorine | = 0 | รอ 3–5 วัน หรือใส่ Na₂S₂O₃ เพิ่ม |
| Vibrio (TCBS) | < 10³ CFU/mL | ใส่โปรไบโอติก รอ 2–3 วัน |
| Acclimatize test | รอด 100% ใน 1 ชม. | ตรวจ PL ใหม่ หรือตรวจน้ำเพิ่ม |
⏱ ตารางเวลาโดยรวม
| วันที่ 1–3 | ระบายน้ำ ทำความสะอาดบ่อ |
| วันที่ 4–24 | ตากบ่อ (2–3 สัปดาห์) |
| วันที่ 25–28 | ไถดิน โรยปูนขาว ทิ้ง 1 สัปดาห์ |
| วันที่ 29–30 | เติมน้ำผ่านกรอง |
| วันที่ 30–31 | ฆ่าเชื้อน้ำด้วยคลอรีน |
| วันที่ 32–35 | สลายฤทธิ์คลอรีน รอน้ำสะอาด |
| วันที่ 36–42 | เตรียม plankton รอความโปร่งแสงพอดี |
| วันที่ 43–44 | ตรวจค่าน้ำ Acclimatize test ปล่อย PL |
✅ อย่าเร่งรีบ — บ่อที่เตรียมไม่ดีจะแพ้ในสัปดาห์แรก รุ่นที่ดีเริ่มต้นจากบ่อที่เตรียมดี
เนื้อหานี้เพื่อการศึกษาและอ้างอิงเบื้องต้น ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญก่อนตัดสินใจ · ONE AQUACULTURE PRODUCT