← คู่มือทั้งหมด
คุณภาพน้ำ

คุณภาพน้ำบ่อกุ้ง
ค่ามาตรฐานและวิธีแก้ไข

คุณภาพน้ำคือรากฐานของทุกอย่างในบ่อกุ้ง — DO, pH, แอมโมเนีย, อัลคาลินิตี้ ค่าที่เหมาะสมสำหรับกุ้งขาวแวนนาไม พร้อมวิธีปรับแก้เมื่อออกนอกช่วง

📊 เนื้อหา: ค่ามาตรฐาน + วิธีแก้ 🦐 สายพันธุ์: Litopenaeus vannamei

🔑 ค่าที่ต้องจำ

💧 ออกซิเจนละลาย (Dissolved Oxygen — DO)

ระดับ DOสถานะผลต่อกุ้ง
> 7 mg/Lดีเยี่ยมกินอาหารดี โตเร็ว ภูมิคุ้มกันดี
5–7 mg/Lปกติเหมาะสม ไม่เกิด stress
3–5 mg/Lระวังกินอาหารลด stress เริ่มสะสม
< 3 mg/Lอันตรายกุ้ง stress รุนแรง Vibrio ระเบิดตัว
< 1 mg/Lวิกฤตกุ้งตายภายในชั่วโมง

สาเหตุ DO ต่ำ: phytoplankton ตาย, อากาศร้อนและสงบ, organic load สูง, กุ้งหนาแน่นมาก

วิธีแก้: เพิ่มใบพัดหรือเครื่องเติมอากาศ, เปลี่ยนน้ำ 10–20%, ลดอาหาร, ใช้ liquid oxygen ฉุกเฉิน

🧪 pH

pHสถานะผลต่อกุ้ง
7.8–8.3ดีเยี่ยมเจริญเติบโตดีที่สุด
7.5–8.5ยอมรับได้ปกติ
7.0–7.5ระวังภูมิคุ้มกันลด กินอาหารน้อยลง
< 7.0อันตรายกุ้ง stress รุนแรง แอมโมเนียพิษมากขึ้น
> 9.0อันตรายแอมโมเนียพิษเพิ่มสูงมาก

pH วาง: ในบ่อที่มี phytoplankton pH จะสูงขึ้นช่วงบ่ายและลงในเช้ามืด ความต่างไม่ควรเกิน 0.5 ต่อวัน

วิธีเพิ่ม pH: โรยปูนขาว Ca(OH)₂ หรือ dolomite ยามเย็น · วิธีลด pH: เปลี่ยนน้ำ, เพิ่มการหมุนเวียน

⚗️ แอมโมเนีย (Ammonia)

แอมโมเนียในน้ำมี 2 รูป: NH₄⁺ (ionized, ไม่พิษ) และ NH₃ (un-ionized, พิษ) pH สูงและอุณหภูมิสูงจะเพิ่มสัดส่วน NH₃ ที่เป็นพิษ

TAN (mg/L)Un-ionized NH₃สถานะ
< 0.3< 0.05 mg/Lปลอดภัย
0.3–0.50.05–0.1ระวัง
> 0.5> 0.1เป็นพิษ

วิธีลด ammonia: เปลี่ยนน้ำ 20–30%, ลดอาหาร, ใช้โปรไบโอติกช่วยย่อย organic matter, zeolite 50–100 กก./ไร่

🪨 อัลคาลินิตี้ (Alkalinity)

อัลคาลินิตี้คือ "บัฟเฟอร์" ของน้ำที่ป้องกัน pH เปลี่ยนแปลงกะทันหัน ค่าที่เหมาะสม 100–150 mg/L CaCO₃

Alkalinityสถานะ
> 100 mg/Lดี — pH มีเสถียรภาพ
60–100 mg/Lระวัง — pH อาจผันผวน
< 60 mg/Lต่ำเกิน — pH crash เสี่ยง

วิธีเพิ่ม: โรย sodium bicarbonate (NaHCO₃) 10–20 กก./ไร่ หรือ dolomite

🌊 ความเค็ม, อุณหภูมิ และความโปร่งแสง

ความเค็มดีสุด 15–25 ppt | ยอมรับ 10–30 ppt | อย่าเปลี่ยนเกิน 5 ppt ต่อวัน
อุณหภูมิดีสุด 27–29°C | ยอมรับ 25–30°C | หนาวกว่า 23°C กุ้งกินอาหารลดมาก
ความโปร่งแสงดีสุด 30–40 ซม. | เขียวน้อยไป (> 50 ซม.) DO อาจต่ำกลางคืน | เขียวมากไป (< 20 ซม.) DO ผันผวนรุนแรง
H₂S (Hydrogen Sulfide)< 0.002 mg/L | ดมกลิ่นไข่เน่าใต้บ่อ = สัญญาณอันตราย

📋 ตารางตรวจวัดที่แนะนำ

พารามิเตอร์ความถี่เวลาที่เหมาะ
DOวันละ 2–3 ครั้ง04.00 น. (ต่ำสุด), 08.00 น., 16.00 น.
pHวันละ 2 ครั้ง07.00 น. และ 15.00 น.
Ammoniaสัปดาห์ละ 2 ครั้งช่วงเช้า
Alkalinityสัปดาห์ละครั้งช่วงเช้า
Salinity, อุณหภูมิวันละครั้งช่วงเช้า
ความโปร่งแสงวันละครั้ง09.00–10.00 น.

เนื้อหานี้เพื่อการศึกษาและอ้างอิงเบื้องต้น ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญก่อนตัดสินใจ · ONE AQUACULTURE PRODUCT